Geen hype is nu de hype
Auteur: Hans Goedvolk
Publicatiedatum: 23-05-2002
In november 2001 heb ik voor de vierde maal het Gartner Symposium in Cannes bezocht. Dat ik er nu pas een column over schrijf, komt doordat er eigenlijk niets te melden viel. Voor het eerst sinds jaren was er geen nieuwe IT-hype. Het jaar 2002 is door Gartner uitgeroepen tot “gapyear”. De CIO’s werd aangeraden het jaar te gebruiken voor een “tidy-up” van hun IT-afdelingen. Op de voorjaarsconferentie 2002 in Florence is deze boodschap met grote nadruk herhaald. De rol van IT als motor van vernieuwing en optimalisatie van bedrijfsprocessen is uitgespeeld. Tot 2005 verwacht Gartner geen grote IT-innovaties.
Dat is wel een heel andere boodschap dan op eerdere symposia. In het verleden waren ERP, CRM en E-business bij Gartner de grote hypes. Bedrijven moesten met grote spoed in deze technologieën investeren om niet achter te raken op hun concurrenten. Inmiddels is duidelijk dat deze trends niet gebracht hebben wat de bedrijven ervan verwachten. Gartner noemt als oorzaak dat veel IT-projecten vanuit een blind vertrouwen in de technologie zijn gestart. Ondernemingen moeten eerst bedrijfsdoelstellingen en een strategie definiëren en dan pas kijken welke rol IT kan spelen. Helaas komt deze boodschap nu pas. Veel nog lopende IT-projecten zijn zo niet begonnen en 70 procent ervan zal volgens Gartner dan ook mislukken. Deze nieuwe boodschap betekent niet dat Gartner van zijn IT-geloof is gevallen. Gartner ziet de huidige economische tegenwind als oorzaak van de problemen. Tijdens de dotcomhype pompten bedrijven en beleggers klakkeloos miljarden in IT. Nu zijn ze veel kritischer geworden. Helaas legt Gartner geen link tussen de huidige economische malaise en de ondergang van de mede door hun propaganda veroorzaakte dotcomhype.
De onderstaande variant op Gartners hypecurve geeft de situatie waarin we verkeren weer weer (zie eerdere column onder de titel “Real-time vertraging”).
Na alle hypes zitten we nu met IT compleet in een diep dal van desillusie. De verwachtingen van IT zijn negatief. Maar de vraag is of er wel zoveel reden is voor pessimisme. Na overshoot in het verleden is er nu sprake van undershoot. Gartner heeft te weinig oog voor de lange termijn IT-trends. Niet de zichtbare IT-revoluties zoals ERP en dotcom zijn belangrijk, maar de onzichtbare maatschappelijke evolutie. IT heeft de laatste jaren de connectiviteit tussen mensen en bedrijven enorm laten toenemen. De huidige volatiliteit in de financiële markten en de grilligheid van de economie zijn daarvan het gevolg. Ik verwacht al jaren dat deze evolutie zal resulteren in een nieuw type onderneming: de Adaptive Enterprise. Een onderneming die met hulp van IT uiterst flexibel kan omgaan met zijn eigen competenties en die van zijn partners. Merkwaardig is dat Gartner op het symposium wel aandacht besteedt aan de Net-Liberated Organisation, een real-time organisatievorm die veel overeenkomst vertoond met Capgemini’s Adaptive Enterprise.
Kennelijk ziet Gartner in de Net-Liberated Organisation geen hype en dat is maar goed ook. Het ontstaan van adaptieve ondernemingen is geen kwestie van revolutie maar evolutie. Het ontbreken van IT-innovaties is alleen maar positief. De komende jaren moeten we onze kaarten zetten op businessinnovatie. De les uit de voorgaande hypes is dat IT geen silver bullet is en dat we niet met big bang scenario’s in grote stappen snel rijk kunnen worden. Het innoveren gaat het beste met een Seed, Select & Amplify aanpak. Probeer de mogelijkheden van de Adaptive Enterprise eerst op kleine schaal uit, selecteer de successen en pas die op grotere schaal toe. Ik ben er zeker van dat deze evolutionaire aanpak op termijn zal leiden tot een veel grotere successen voor en door IT dan alle hypes uit het verleden bij elkaar.
*** De columns op deze website worden op persoonlijke titel geschreven.***